X
تبلیغات
انقلاب = گلستان آزادی - دستاوردهای انقلاب اسلامی ایران

 خلاصه ی فصل هشتم : دستاوردهای انقلاب اسلامی

کتاب:درآمدی تحلیلی بر انقلاب اسلامی ایران

    ---------------------------------------------------------------------------------------

دستاوردهای انقلاب اسلامی ایران :

                          الف) داخلی :

  

                                      1) سیاسی :

                                                                                                          

1. سرنگونی نظام شاهنشاهی و استقرار حاکمیت الهی

                                                                                                          

 2. افزایش آگاهی - بینش و مشارکت سیاسی مردم

                                                                                                          

3. استقلال و دگرگونی اصول سیاست خارجی

 

                                       2) فرهنگی :

                                                                                                          

1. نفی مظاهر فرهنگی غرب و مقابله با تهاجم فرهنگی

                                                                                                          

2. عمومی شدن آموزش و ارتقای سطح علمی جامعه

 

 3. ارتقای جایگاه زن در اجتماع

 

 4. ایجاد روحیه ی خود باوری

 

                          ب) بین المللی :

 

                                        1) فرهنگی :

                                                                                                          

1. ترویج فرهنگ مردم سالاری دینی

 

2. ترویج فرهنگ استقلال خواهی و استکبار ستیزی

 

 3. فرهنگ سازی درباره وحدت تمدنی جهان اسلام

 

 4. احیای نقش جنبش های آزادی بخش

                                        2) سیاسی :

                                                                                                        

1. تاثیر برشکل گیری برخی گروه های سیاسی

 

 2. تاثیر انقلاب اسلامی ایران بر راهبرد قدرت های بزرگ

                                                                 

----------------------------------------------------------------------

 

  الف) دستاوردهای داخلی :

 

           1) سیاسی :

                            1. سرنگونی نظام شاهنشاهی و استقرار حاکمیت الهی :

     

      رژیم پهلوی به پندار حاکمیت 2500 ساله نظام شاهنشاهی بر ایران حاکمیت و حیات خود را سنت محتوم تاریخی می دانست و از سوی دیگر به پشتوانه آمریکا و غرب - تزلزل حکومت غیر قابل تصور بود لیکن انقلاب اسلامی در عینی ترین دستاورد خود این نظام را در هم کوبید و نهال طیبه ** استقلال - آزادی - جمهوری اسلامی ** را در کشور نشاند . وضعیت تقید و تبعیت از قوانین الهی نظام جمهوری اسلامی ایران را در برابر نظام های فاشیستی می نشاند که در آنها - حکومت بر اخلاق و مذهب حاکم است . تاکید بر قانون به معنای تبعیت از قوانین اسلام و پذیرش جایگاه قانونی مردم و زمینه سازی برای حضور موثر آنها در سیاست نشان دهنده ی تقابل نظام جدید التاسیس با هر گونه نظام استبدادی است . تا قبل از انقلاب حاکمان و سیاستمداران همگام با نظام های غربی تز جدائی دین از سیاست را تبلیغ می کردند تا مردم را از دخالت در سرنوشت خود باز دارند لیکن انقلاب اسلامی با کشیدن خط بطلان بر تز جدائی دین از سیاست بر اساس تعالیم اسلامی و دخالت مردم در سرنوشت خود و امور سیاسی را  ضروری شمرد . اهمیت این موضوع را میتوان در سخن  شهید والا مقام جمهوری اسلامی آیت الله  مدرس دریافت که می فرمایند : ** سیاست ما عین دیانت ماست و دیانت ما عین سیاست ماست ** .

 

                          2. افزایش آگاهی - بینش و مشارکت سیاسی مردم :

 

     از سیاست های رژیم های  نا مشروع از جمله رژیم پهلوی میتوان به دور نگاه داشتن مردم از مسائل و واقعیت های جامعه برای حفظ حیات خود اشاره کرد در مقابل - انقلاب اسلامی با ملاک قرار دادن سخن امام سجاد (ع) که فرموده اند : ** بزرگترین سلاح افزایش آگاهی و بینش مردم است ** پیشروی اسلامی خود را به رخ جهانیان کشاند . با پیروزی انقلاب اسلامی اصل مهمی در قانون اساسی ایران گنجانده شد که طبق این اصل مردم به منزله صاحبان اصلی انقلاب و ولی نعمت نظام - با دیدگاه خویش به یاری حکومت اسلامی شتافتند در صورتیکه رژیم سلطنتی با کودتا روی کار آمده بود و قوه مقننه شکل فرمایشی داشت و اثری از مشارکت سیاسی به چشم نمی خورد - کمتر از دو ماه پس از انقلاب اصل نظام به همه پرسی گذارده شد و بعد از آن انتخابات مجلس خبرگان - ریاست جمهوری و شورای اسلامی برگزار گردید که این کار نشان دهنده مشارکت سیاسی گسترده مردم بود .

 

                           3. استقلال و دگرگونی اصول سیاست خارجی :

 

      یکی از محورها ئی که همیشه موجب رنجش ملت ایران شده عدم استقلال سیاسی در کشوربوده شایان ذکر است که در دوران معاصر- ایران زیر نفوذ قدرت های استعماری بوده از جمله از جنگ جهانی دوم به بعد آمریکا قدرتی یکه تاز در عرصه سیاست و اقتصاد ایران در آمد به گونه ای که سفیر آمریکا در ایران به نزدیکترین مشاورشاه و دربار بدل گردید . از شعارهای آرمان گرایانه و استقلال طلبانه مردم ایران میتوان به ** نه شرقی - نه غربی - جمهوری اسلامی ** اشاره نمود . پس از انقلاب شاهد حفظ استقلال همه جانبه و تمامیت ارضی کشور و  نفی هر گونه سلطه جوئی بوده ایم که طبق فرمایش امام خمینی (ره) این سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران است .

 

            2) فرهنگی :

                      1. نفی مظاهر فرهنگی غرب و مقابله با تهاجم فرهنگی:

 

     در رژیم پهلوی الگوی استعمار و استبداد بر ** استحاله فرهنگی ** ایران پایه ریزی شده بود و برای تحقق این هدف شوم عرصه های گوناگون اجتماع تحت سیطره ی ارزش های غربی در آمد . از بارزترین توطئه های استعمارگران در تثبیت سلطه بر کشور- بیگانه ساختن مسلمانان از فرهنگ اصیل اسلامی بوده اما پس از انقلاب اسلامی که یک انقلاب فرهنگی بود احیای فرهنگ اسلامی و ارزش های آن که شامل : خود باوری فرهنگی - گسترش شعایر دینی و عمومی کردن آموزش و افزایش سطح علمی دانش آموختگان در سطح جامعه خصوصا به جوانان کمک کرد و همچنین به بارز کردن نقش و جایگاه زن در خانواده واجتماع پرداخت که در این راستا علاوه بر مراکز آموزشی کشور - رسانه های گروهی نیز به کار گرفته شدند . یکی از مظاهر بارز مقابله با تهاجم فرهنگی غرب تلاش در جهت تحقق عدالت اجتماعی در ایران بود از طرفی شرکت های چند ملیتی در خارج واز طرفی دیگر مرفهان وابسته به طاغوت از داخل ثروت و سرمایه های ایران را به تاراج بردند و بدین سان حاکمیت سرمایه و سرمایه داری برقرار بود - که دگرگون ساختن ملاک های برتر اجتماعی از بعد اقتصادی از دیگر دستاوردهای انقلاب اسلامی ایران در این زمینه بود .

                 

                     

                    2. عمومی شدن آموزش و ارتقای سطح علمی جامعه :

 

    در نظام جمهوری اسلامی ایران نهضت مدرسه سازی رشد شتابنده ای یافت آنگونه که هر ساله بیش از صد هزار متر مربع به فضای آموزشی کشور افزوده می شد . نهضت سواد آموزی در با سواد کردن میلیون ها نفر رشد چشمگیری داشته که در راستای همین رشد فرهنگی جهان هر ساله شاهد پیروزی های نخبگان ایرانی در رشته های مختلف می باشد .

 

                   3. ارتقای جایگاه زن در اجتماع :

 

    در رژیم پهلوی در جامعه به تدریج فرهنگ برهنگی و بی عفتی رواج می یافت در صورتیکه بعد از انقلاب با توجه به فعالیت اعظم زنان در جریان انقلاب جایگاه واقعی زن مشخص شد و حضور خود را در صحنه های مختلف اجتماع تثبیت نمود .

 

                    4. ایجاد روحیه ی خود باوری :

 

   بی شک یکی از مهمترین مقوله های دستاوردهای اجتماعی انقلاب در سطح داخلی - ایجاد روحیه خود باوری و خود اتکائی در بین آحاد جامعه بود که اوج آن را در جنگ تحمیلی شاهد بودیم . این نوع پویایی که در جوهره ی اجتماعی پدید آمد صرفا آرمان هایی است که در اذهان جامعه قبل از پیروزی انقلاب اسلامی وجود داشت . ایجاد محیطی مناسب برای رشد و تعالی کمالات اخلاقی و انسانی را میتوان مهمترین دستاورد فرهنگی انقلاب اسلامی دانست .

 

    ب) دستاوردهای بین المللی :

                                          

              1) فرهنگی :

                                   1. ترویج فرهنگ مردم سالاری دینی :

 

    انقلاب اسلامی توانست ضمن تبیین سازگاری اسلام و دموکراسی - کنش متقابل میان دو حوضه ی دین وسیاست را آشکار سازد و با پاسخگوئی هم زمان به دو پرسش افلاطونی  ( چه کسی باید حکومت کند ؟ ) و ماکیاولی  ( چگونه باید حکومت کرد ؟ ) نوعی نظام سیاسی را رقم زند که هم بر ویژگی های معنوی و سیاسی حاکم استوار باشد و هم بر پیوند ارزش های اسلامی با ساختار یا روش مردم سالار. چنین نظام سیاسی هم زمان به نفی اسلام متحجر و قشری گرا و از سویی بر نفی سکولاریسم و لائیسیته پرداخت و توانست نظامی را به ارمغان آورد که مشروعیت آن بر پایه ی حاکمیت خدا و حقانیت ارزش های دینی است وهمچنین مقبولیت آن نیز بر اساس اراده مردمی می باشد .

 

                                

                     2. ترویج فرهنگ استقلال خواهی و استکبار ستیزی :

 

   یکی از ویژگی های مهم انقلاب حفظ استقلال و نفی سلطه بیگانگان بر سرنوشت ملت ایران است در این انقلاب وابستگی به خداوند و اتکاء و توکل به او منشاء اسنقلال طلبانه به شمار می رود از دیدگاه امام خمینی (ره) مهمترین بعد استقلال نفی هر گونه وابستگی سلطه آمیز به نیروهای خارجی است . انقلاب هم زمان به مبارزه در دو جبهه ی استبداد ستیزی و استعمار ستیزی و نفی وابستگی پرداخت که موجب راه اندازی جنبش های آزادی بخش شد چا که اساسا الگوی نظام سیاسی اسلامی با دو الگوی رایج لیبرالیستی و سوسیالیستی مقابله می کرد و مبانی سکولاریستی - اومانیستی و ماتریالیستی به عنوان ایدئولوژی مبارزاتی ملت های آزادی خواه کاسته شد بنابراین انقلاب اسلامی با گشودن جبهه ی سومی در نظام بین الملل توانست با نظم بین الملل مادی گرایانه به مقابله برخیزد .

 

                               3. فرهنگ سازی درباره وحدت تمدنی جهان اسلام :

 

    انقلاب اسلامی با تاکید بر وحدت شیعه و سنی - تقریب مذاهب اسلامی و نفی فرقه گرایی مذهبی در صدد وحدت ملت های مسلمان و تحقق پروزه امت سازی برآمد (همگرایی جهان اسلام) . این مهم از یک سو بر مبارزه ای مثبت - یعنی تکیه بر باورهای اصیل اسلامی و از سوی دیگر بر مبارزه ای منفی علیه دشمن مشترک و مبارزه با استکبار متکی بود و از سویی نیز سبب افزایش نقش دین به عنوان اصلی اساسی در مدیریت تحولات جهانی گردید .

 

                            4. احیای نقش جنبش های آزادی بخش:

 

    انقلاب اسلامی با بیداری ملت های مسلمان توانست بر اهمیت جنبش های آزادی بخش - اعم از اسلام گرا و استعمار ستیز تاکید ورزد . جنبش های آزادی بخش اسلامی از اهمیت بیشتری برخوردار بودند چرا که آنها با سامان دادن نهضت بیداری اسلامی از پائین و با تاکید بر نقش ملت ها و قبول مسئولیت پذیری بر اساس مردم محوری - مرزهای ظاهری را در هم شکستند . با مطرح شدن این نکته که اسلام بهترین راه برای مبارزه علیه ظلم و ستم است - اندیشه های غیر مذهبی به ویزه ناسیونالیسم - لیبرالیسم و کمونیسم از سوی مسلمانان کنار نهاده شدند . این در حالی بود که برای چند دهه - مشی حرکت های انقلابی اغلب در اختیار گروه های مارکسیستی بود . این گروه های اسلامی برای رسیدن به یک نظام مبتنی بر اسلام روش هایی را در پیش گرفته اند از جمله :** اقدام قهر آمیز و مسلحانه (جنبش آزادی بخش بحرین) - شیوه های مسالمت آمیز و ترکیبی از این دو شیوه . جنبش های اسلامی در دو عرصه تجلی بیشتری یافت : یکی عرصه فکری که به جنبش های اسلامی میانه رو - مسالمت گرا و فرهنگ محور شهرت یافتند و دیگری عرصه عملیات شهادت طلبانه و حرکت های جهادی .

 

                          

           2) سیاسی :

                           1. تاثیر برشکل گیری برخی گروه های سیاسی :

 

     برخی از گروه های اسلامی سیاسی - موجودیت خود را مرهون انقلاب اسلامی می دانند که دو دسته اند : (1)"برخی که از یک جنبش اسلامی غیر فعال پیشین منشعب شده اند مانند امل اسلامی که از امل و جنبش و جنبش جهاد اسلامی که از اخوان المسلمین زائیده شد *در نوار غزه*. (2)"دسته دیگر به جنبش یا گروه خاصی  وابسته نیستند مانند نهضت اجرای فقه جعفری پاکستان -- از دیگر گروههای سیاسی مهم حزب الله است که با ایران زمینه های مشترکی دارند افزون بر این زمینه های مشترک انگیزه های دیگری نیز موجب چنین تاثیر شگرفی شده : یکی پذیرش رهبری انقلاب اسلامی در مقام رهبر دینی و سیاسی از سوی حزب الله و دیگری نیز حمایت ایران از حزب الله . همچنین حزب الله از حیث اقتصادی و اجتماعی با اعطای انواع کمک های تحصیلی و غذائی و داروئی به شدت فعال است . با این حال حزب الله از اسلحه و جنگ جدا نیست بلکه بر پایه اصل جهاد همواره پاسخگوی حمله احتمالی صهیونیستی است . همچنین در بعد سیاسی نیز حزب الله به تقلید از ایران در پی برقرارحکومت جمهوری اسلامی در لبنان است .

 

                         2. تاثیر انقلاب اسلامی ایران بر راهبرد قدرت های بزرگ :

 

     این انقلاب در کشوری روی داد که می بایست در مقابل حرکت های ضد غربی در منطقه واکنش نشان می داد - اما خود به برکت اسلامی بودن به کشوری ضد غربی بدل شد . آنچه در تغییر استراتژی های دو ابر قدرت تاثیر بسزائی داشت - وقوع انقلاب اسلامی در منطقه ای بود که اغلب کشورهای آن از نظر بافت جمعیتی و دیدگاه های فرهنگی و دینی - به ایران نزدیک بودند پس دو ابر قدرت را بر آن داشت تا برای حفظ منافع خود در خاورمیانه به مهار انقلاب بپردازند از جمله اقدامات آنها تحریک مدام برای حمله به ایران بود . و خطر بزرگتر برای شوروی چرا که بر جمهوری های مسلمان نشین اتحاد جماهیر شوروی تاثیر بسزائی داشت بنابراین در مبارزه با ایدئولوژی انقلاب اسلامی ایران - هر دو ابر قدرت به باور یکسان مهار انقلاب به هر شکل ممکن رسیدند .